Naar hoofdinhoud
Live markt
Block #9

Tokenisatie (RWA)

Tokenisatie van private equity en private krediet

Private equity en private krediet behoren van oudsher tot de minst liquide beleggingscategorieën: instappen kan doorgaans alleen bij fondssluiting, uitstappen pas na jaren. Tokenisatie probeert dat te verzachten door fondsaandelen als token uit te geven, zodat overdracht tussen beleggers eenvoudiger wordt. De onderliggende bedrijven, leningen en waarderingsmethodes veranderen daarbij niet.

Joris VandenbrouckeGeschreven door Redacteur regelgeving, GentBijgewerkt Nagelezen door de eindredactie

Wat er wordt getokeniseerd

Bij private equity gaat het meestal om een aandeel in een fonds-van-fondsen of een feeder-structuur die instapt in bestaande private-equityfondsen. Bij private krediet gaat het vaker om een deelname in een kredietfonds dat leningen verstrekt aan bedrijven die geen toegang hebben tot de beursgenoteerde obligatiemarkt. In beide gevallen registreert de token een economisch belang, geen directe zeggenschap over de onderliggende bedrijven of leningen.

De waardering van deze fondsen gebeurt doorgaans per kwartaal door de fondsbeheerder, niet continu zoals bij een beursgenoteerd aandeel. De token verandert daar niets aan: de koers die je op een tokenisatieplatform ziet, is meestal simpelweg de laatst gepubliceerde netto-inventariswaarde, eventueel aangevuld met een handelspremie of -korting als er een secundaire markt bestaat.

  • Token vertegenwoordigt een fondsaandeel, geen directe lening of bedrijfsaandeel
  • Waardering blijft periodiek, meestal per kwartaal, ongeacht de tokenlaag
  • Secundaire prijs kan afwijken van de laatst bekende netto-inventariswaarde

Wat tokenisatie wel en niet oplost aan liquiditeit

Het belangrijkste verkoopargument van getokeniseerde private equity en krediet is een eenvoudigere overdracht tussen beleggers via een platform dat kopers en verkopers samenbrengt. Dat is iets anders dan echte liquiditeit: er moet nog steeds een tegenpartij zijn die bereid is te kopen tegen een prijs die de verkoper aanvaardt. Bij tegenvallende marktomstandigheden kan die tegenpartij ontbreken, net als bij niet-getokeniseerde secundaire markten voor deze fondsen.

Sommige aanbieders bouwen een periodieke inkoopfaciliteit in, waarbij het fonds zelf een beperkt percentage van de tokens per kwartaal terugkoopt tegen de laatst vastgestelde waarde. Dat geeft meer zekerheid dan een pure secundaire markt, maar de omvang van die faciliteit is vrijwel altijd beperkt en kan tijdens stressperiodes tijdelijk worden opgeschort.

  • Tokenisatie vergemakkelijkt overdracht, maar garandeert geen koper
  • Periodieke inkoopfaciliteiten bestaan, maar zijn beperkt in omvang
  • Inkoop kan tijdens marktstress worden opgeschort, zoals bij klassieke fondsen

Toegangsdrempels en doelgroep

Private equity- en kredietfondsen kennen van oudsher hoge instapbedragen, vaak honderdduizenden euro's. Tokenisatie wordt vaak gebruikt om die drempel te verlagen door een fondsaandeel op te splitsen in kleinere tokens, waardoor instap vanaf enkele duizenden of zelfs honderden euro's mogelijk wordt bij sommige platforms.

Dat neemt niet weg dat de onderliggende regelgeving vaak nog uitgaat van gekwalificeerde of professionele beleggers, met een geschiktheidstoets of een minimumvermogen als voorwaarde. Een lager minimumbedrag betekent dus niet automatisch dat het product voor iedereen toegankelijk is; controleer de beleggersclassificatie die het platform hanteert.

  • Opsplitsing in tokens verlaagt het instapbedrag per deelnemer
  • Onderliggende regelgeving vereist vaak nog een beleggerstoets
  • Toegang verschilt sterk per platform en per rechtsgebied

Risico's die kenmerkend zijn voor deze categorie

Naast het gebruikelijke markt- en kredietrisico van de onderliggende bedrijven en leningen speelt bij private equity en krediet een waarderingsrisico: omdat er geen dagelijkse marktprijs is, hangt de gerapporteerde waarde af van modellen en aannames van de fondsbeheerder. Bij een neerwaartse bijstelling kan de waarde van je token in één keer flink dalen, ook al leek de koers voordien stabiel.

Daarnaast blijft er tegenpartijrisico op het platform dat de tokens uitgeeft en de koppeling met het onderliggende fonds beheert. Als dat platform in de problemen komt, kan de afwikkeling van je belang vertraging oplopen, ook als het onderliggende fonds zelf gezond is.

  • Waarderingsrisico door periodieke, modelmatige koersvorming
  • Beperkte of stopgezette inkoop tijdens marktstress
  • Tegenpartijrisico op het uitgevende platform naast het onderliggende fonds

Hoe dit zich verhoudt tot beursgenoteerde alternatieven

Wie liquiditeit belangrijker vindt dan toegang tot private markten, vindt vaak vergelijkbare exposure via beursgenoteerde private-equityvehikels of kredietfondsen die dagelijks verhandelbaar zijn. Die bieden meer liquiditeit, maar doorgaans ook een andere risico-rendementsverhouding en soms een koers die structureel onder de intrinsieke waarde noteert. Tokenisatie positioneert zich tussen dat beursgenoteerde alternatief en het klassieke, volledig illiquide private fonds in.

Veelgestelde vragen

Maakt tokenisatie private equity net zo liquide als aandelen?

Nee. Er moet nog steeds een koper zijn die de vraagprijs accepteert. Tokenisatie vergemakkelijkt de overdracht, maar creëert geen gegarandeerde markt zoals bij beursgenoteerde aandelen.

Waarom kan de waarde van een token plots dalen zonder marktnieuws?

Omdat de waardering periodiek en modelmatig gebeurt door de fondsbeheerder. Een bijstelling van die waardering werkt direct door in de tokenprijs, ook zonder nieuws op een dag zelf.

Is instappen mogelijk met een klein bedrag?

Bij sommige platforms wel, omdat het fondsaandeel wordt opgesplitst in kleinere tokens. De onderliggende beleggersclassificatie kan echter nog steeds een geschiktheidstoets vereisen.

Wat gebeurt er als het tokenisatieplatform stopt?

Dat hangt af van de juridische structuur. Bij een goed afgescheiden bewaarconstructie blijft het onderliggende fondsbelang bestaan, maar de afwikkeling kan vertragen. Controleer dit per aanbod.

Kan de periodieke inkoopfaciliteit worden opgeschort?

Ja, dat gebeurt in de praktijk bij marktstress, net als bij niet-getokeniseerde fondsen met een vergelijkbare inkoopregeling.

Lees ook

Nieuwsbrief

Bitcoin voor het ontbijt, Brussel voor de lunch

Eén korte mail met wat er echt toe doet: koersen, regelgeving en de banken die bewegen. Geen hype, geen ruis.

  • Dagelijks om 07:00
  • 2 minuten leestijd
  • Geen spam

Gratis. Uitschrijven kan met één klik.