Fraude & scams
Cryptoscams herkennen voordat je betaalt
Cryptofraude is zelden creatief. Bijna alle zaken volgen een handvol patronen die je kunt leren herkennen. Dit overzicht behandelt de zeven meest voorkomende, met de concrete controles die je vooraf uitvoert.
Patroon 1: gegarandeerd rendement
Elke belofte van een vast, gegarandeerd rendement in crypto is een rode vlag. Markten met echte opbrengst hebben variabele opbrengst; een vast percentage betekent dat iemand anders het risico draagt, en meestal betekent het dat er geen opbrengst is.
Let op formuleringen als 'gedekt door onze reserves', 'risicovrij arbitragealgoritme' of 'dagelijks 1%'. Reken door wat 1% per dag op jaarbasis zou betekenen; het antwoord is altijd absurd.
Patroon 2: tijdsdruk en exclusiviteit
Fraudeurs verkorten je denktijd. 'Alleen vandaag', 'nog drie plaatsen', 'de bonus verloopt om middernacht' zijn geen marketing maar een techniek om reflectie uit te schakelen.
Bij een echte belegging kun je altijd een week wachten. Wie je die week niet gunt, verkoopt geen belegging.
Patroon 3: het nepplatform met mooie cijfers
Een veelvoorkomende opzet: je krijgt toegang tot een dashboard waarop je inleg keurig groeit. Kleine opnames werken, grote niet. Zodra je meer wilt opnemen, verschijnt er een 'belastingvoorschot' of 'ontgrendelkost'.
Elk verzoek om extra te betalen om je eigen geld op te nemen is per definitie fraude. Geen enkele legitieme partij werkt zo.
- Test nooit met een grote inleg omdat een kleine opname lukte
- Betaal nooit om te kunnen opnemen
- Controleer de vergunning bij de toezichthouder van je land
Patroon 4 tot 7: de rest van het rijtje
Patroon 4 is de valse identiteit: een bekende naam, een gekloonde website of een 'medewerker' van een echte bank. Patroon 5 is de romance- of vriendschapsopzet, waarin maandenlang vertrouwen wordt opgebouwd voordat er over beleggen wordt gesproken.
Patroon 6 is de giveaway: stuur crypto, krijg het dubbele terug. Patroon 7 is de hersteloplichting, waarbij slachtoffers van eerdere fraude opnieuw worden benaderd door 'terugvorderingsspecialisten'.
De controle in twee minuten
Zoek de partij op in het register van de toezichthouder — in Nederland de AFM en DNB, in België de FSMA. Zoek daarnaast op de bedrijfsnaam met woorden als 'oplichting' of 'review' en kijk naar de datum van de domeinregistratie.
Klopt één van deze drie niet, dan stop je. De kosten van een gemiste kans zijn nul; de kosten van een verkeerde overboeking zijn honderd procent.
Veelgestelde vragen
Wat is de meest voorkomende cryptofraude?
Het nepbeleggingsplatform met een dashboard waarop de inleg groeit, gecombineerd met telefonisch of via chat opgebouwd vertrouwen. Opnames blijken dan onmogelijk zonder extra betaling.
Hoe controleer ik of een aanbieder legitiem is?
Zoek de naam in het register van de toezichthouder van je land, controleer of het adres en KvK-nummer echt bestaan en kijk hoe oud het domein is. Twijfel is een reden om niet te betalen.
Kan ik gestolen crypto terugkrijgen?
Meestal niet, omdat transacties onomkeerbaar zijn. Doe altijd aangifte; in enkele gevallen kunnen beurzen tegoeden bevriezen als de fondsen daar aankomen.
Lees ook
Phishing en nepsupport in crypto
Nepmails, valse supportmedewerkers en gekloonde websites. Hoe de aanval werkt en welke gewoontes je onmisbaar maken.
Rug pulls: hoe een project je geld wegneemt
Tokenomics, liquiditeit, teamanonimiteit en contractrechten: de checks die verraden of een project je geld kan wegnemen.
Wat te doen na cryptofraude
Stappenplan na oplichting of diefstal: bewijs veiligstellen, melden bij politie en toezichthouder, en hersteloplichting vermijden.