Witwasregels voor crypto: AMLD en AMLA.

Cryptodienstverleners gelden onder de Europese antiwitwasregels als meldingsplichtige instellingen, net als banken. Dat betekent dat zij klanten moeten identificeren en verifiëren (cliëntenonderzoek), ongebruikelijke transacties moeten monitoren en, waar nodig, moeten melden bij de nationale financiële inlichtingeneenheid.

De diepgang van het cliëntenonderzoek hangt af van het risico: bij grotere bedragen, transacties met hoog-risicolanden of ongebruikelijke patronen wordt verscherpt onderzoek verwacht. Dit is de reden waarom platformen soms om aanvullende documentatie of een verklaring over de herkomst van middelen vragen.

Naast de nationale financiële inlichtingeneenheden en toezichthouders richt de EU een nieuwe, rechtstreeks werkende autoriteit op: de AMLA. Deze autoriteit krijgt directe bevoegdheden over een selectie van de grootste en meest risicovolle financiële instellingen in de Unie, en een coördinerende rol richting nationale toezichthouders voor de rest van de sector.

Voor de cryptosector betekent dit dat de grootste, grensoverschrijdend actieve dienstverleners in de toekomst rechtstreeks onder Europees antiwitwastoezicht kunnen vallen, in aanvulling op het nationale toezicht door bijvoorbeeld de AFM of FSMA. Dit moet voorkomen dat verschillen in nationale handhaving worden gebruikt om regels te omzeilen.

De Europese antiwitwasregels bevatten ook algemene beperkingen op grote contante betalingen in de reguliere economie, als onderdeel van de strijd tegen witwassen. Voor crypto geldt vergelijkbaar dat volledig anonieme rekeningen en anonieme betaalinstrumenten bij vergunde dienstverleners niet zijn toegestaan; klanten moeten worden geïdentificeerd voordat ze significante bedragen kunnen storten, opnemen of overmaken.

Dit raakt direct aan het gebruik van privacy-georiënteerde cryptomunten en anonimiseringsdiensten: vergunde Europese platformen bieden deze doorgaans niet of beperkt aan, juist vanwege de eisen aan traceerbaarheid en cliëntenonderzoek.

In de praktijk merk je deze regels vooral bij het openen van een account, bij grotere stortingen of opnames, en soms bij ongebruikelijke transactiepatronen die om extra uitleg vragen. Dit is geen teken dat je ergens van verdacht wordt; het is een standaardonderdeel van de wettelijke verplichtingen van de aanbieder.

Weiger je mee te werken aan identificatie of het verstrekken van gevraagde informatie, dan kan een aanbieder je account beperken of sluiten, ongeacht of er daadwerkelijk iets mis is met de herkomst van je geld.